Leasing czy faktoring - co lepiej sfinansuje twoją firmę?

Na czym polegają faktoring i leasing?

W faktoringu faktorant to firma sprzedająca fakturę, a faktor to firma faktoringowa. Faktorant przenosi wierzytelność na faktora, a taki przelew wierzytelności (art. 509 k.c.) nazywa się cesją wierzytelności. Faktor wypłaca zaliczkę jeszcze przed terminem płatności. Resztę kwoty, pomniejszoną o swoje opłaty, przekazuje ci po zapłacie kontrahenta. W faktoringu pełnym (bez regresu) faktor bierze na siebie ryzyko, że odbiorca faktury nie zapłaci wskutek niewypłacalności. W przypadku faktoringu niepełnego (z regresem) faktorant oddaje zaliczkę, jeśli kontrahent nie ureguluje faktury.

W leasingu finansujący kupuje rzecz od zbywcy i oddaje ją korzystającemu do używania na czas oznaczony. Leasingodawca finansuje najczęściej środki trwałe, na przykład samochody dostawcze albo maszyny budowlane, a bywa, że całe linie produkcyjne. Jako korzystający płacisz raty leasingowe, których suma odpowiada co najmniej cenie, za którą finansujący nabył rzecz. Umowa wymaga formy dokumentowej, a własność przedmiotu zostaje przy finansującym, dopóki nie przeniesie jej na korzystającego, jeśli się do tego zobowiązał (art. 709¹⁶ k.c.).

Praktyka rozróżnia leasing operacyjny i finansowy, a ustawy podatkowe tych nazw nie znają. W leasingu operacyjnym odpisy amortyzacyjne robi finansujący, a opłaty są twoim kosztem przy spełnieniu dwóch warunków z art. 17b CIT (w PIT art. 23b). Umowa musi trwać co najmniej 40% normatywnego okresu amortyzacji rzeczy (przy nieruchomościach 5 lat). Suma opłat bez VAT musi też odpowiadać co najmniej wartości początkowej rzeczy. W leasingu finansowym rzecz amortyzujesz ty, a kosztem jest część odsetkowa raty.

Leasing a faktoring - różnice w celu i sposobie finansowania

Leasing a faktoring różnią się najpierw celem. Faktoring daje ci pieniądze za sprzedaż, którą twoja firma już wykonała. Zamienia więc bieżące należności w gotówkę i poprawia płynność finansową. Leasing finansuje zwykle rzecz, którą dopiero chcesz używać. W leasingu zwrotnym możesz też uwolnić pieniądze z maszyny albo auta, które firma już ma.

Inne jest też źródło spłaty, bo raty leasingowe spłacasz z przyszłych przychodów firmy. W faktoringu finansowanie spłaca kontrahent, który płaci fakturę, więc źródłem finansowania firmy staje się wierzytelność wobec niego. Kredyt, tak jak leasing, spłacasz sam z przyszłych wpływów.

Okres leasingu, opłatę wstępną i wykup ustalasz w umowie. Od nich zależy wysokość raty. W faktoringu część faktury faktor wypłaca dopiero po zapłacie kontrahenta. Wysokość zaliczki to parametr oferty. Część faktorów wypłaca do 90% faktury, a na przykład SMEO do 100% jej wartości netto, pomniejszonej o prowizję. Niektórzy faktorzy żądają dodatkowego zabezpieczenia, na przykład AOW Faktoring weksla wystawionego przez faktoranta.

Różni je też horyzont finansowania. Maksymalny termin płatności faktury zależy od oferty: w części ofert to 90 dni, PragmaGO przyjmuje faktury z terminem do 120 dni, a Alior Bank w faktoringu pełnym do 180 dni. Czas wypłaty to deklaracja faktora, a nie zapis umowy. Na przykład NFG deklaruje wypłatę "nawet w 5 minut" po zaakceptowaniu umowy.

Koszt faktoringu zależy od konstrukcji cennika, który bywa jedną stawką od faktury, kilkoma opłatami albo opłatą od limitu. Żeby porównać koszt, zestaw całą kwotę leasingu (opłata wstępna, raty, wykup i opłaty dodatkowe) z całym kosztem faktoringu dla tej samej kwoty i okresu. Z góry nie da się powiedzieć, co wyjdzie taniej.

Kredyt bankowy obok leasingu i faktoringu

Leasingowi odpowiada kredyt inwestycyjny, bo też finansuje majątek, a faktoringowi kredyt obrotowy, bo też finansuje bieżącą działalność. Okres kredytu i leasingu określa umowa, a faktor rozlicza finansowanie faktury po jej zapłacie przez kontrahenta. Środki z kredytu idą na cel wskazany w umowie.

Kredyt kosztuje odsetki plus prowizję. Bank ocenia zdolność kredytową firmy (art. 70 Prawa bankowego) i może żądać zabezpieczenia. Firma leasingowa również może sprawdzić cię w BIK, a faktor ocenia kontrahentów i często także twoją firmę. Czas uzyskania pieniędzy zależy od dostawcy. Na przykład PKO Bank Polski deklaruje wypłatę kredytu obrotowego nawet w dniu złożenia wniosku.

Dla kogo leasing, a dla kogo faktoring - zalety i wady w praktyce

Leasing wybiera przedsiębiorca, który chce używać środka trwałego albo uwolnić pieniądze z tego, który już ma. Faktoring wybiera firma, która wystawia faktury z odroczonym terminem płatności i potrzebuje pieniędzy przed tym terminem.

Leasing daje ci dostęp do maszyn albo samochodów dostawczych bez wydawania całej ceny z własnego kapitału. Część słabych stron leasingu wynika wprost z kodeksu cywilnego. Gdy rzecz zostanie utracona z przyczyn, za które finansujący nie odpowiada, umowa wygasa. Finansujący może wtedy żądać zapłaty niezapłaconych rat, pomniejszonych o korzyści (art. 709⁵ k.c.). Finansujący co do zasady nie odpowiada za wady rzeczy, ale uprawnienia z tytułu wad wobec sprzedawcy przechodzą na ciebie (art. 709⁸ k.c.). Gdy finansujący wypowie umowę z przyczyn, za które odpowiadasz, może żądać zapłaty wszystkich niezapłaconych rat od razu, pomniejszonych o korzyści z wcześniejszej zapłaty i rozwiązania umowy (art. 709¹⁵ k.c.).

Faktoring sprawdza się między innymi w transporcie i handlu. Jego korzyści to:

• szybka wypłata, zależnie od faktora,
• monitoring należności,
• ochrona przed zatorami płatniczymi.

Po finansowanie faktur sięgają małe i średnie firmy, którym brakuje płynności, a także startupy, o ile faktor nie wymaga dłuższego stażu.

Słabszą stroną faktoringu jest koszt, bo sfinansowana faktura przynosi ci mniej niż jej pełna kwota. W części ofert koszt rośnie z liczbą dni finansowania. W faktoringu jawnym kontrahent wie o cesji wierzytelności. W relacjach B2B bywa to kłopotliwe.

Faktor ocenia każdego kontrahenta osobno, więc możesz dostać zgodę na jedne faktury i odmowę na inne.

Faktoring nie zadziała bez faktur z odroczonym terminem płatności, a leasing bez rzeczy, którą chcesz używać albo już masz. Żeby wybrać, poproś o ofertę leasingu i ofertę faktoringu na tę samą kwotę i porównaj ich całkowity koszt.

Leasing i faktoring w jednej firmie

Leasing i faktoring możesz mieć równocześnie, na podstawie dwóch odrębnych umów, także u jednej firmy, która oferuje oba produkty. Czy pieniądze z faktoringu mają iść wprost na raty leasingowe, strony mogą dodatkowo uzgodnić. Produktu o nazwie leasing faktoringowy nie ma w przepisach.

Osobną transakcją jest finansowanie samego leasingodawcy. Firma leasingowa może sprzedać wierzytelności z rat, na przykład faktorowi, a taki wykup bywa też forfaitingiem. Przy leasingu, w którym raty są kosztem korzystającego, skutki podatkowe tej sprzedaży dla leasingodawcy określa art. 17k ustawy o CIT.