Faktoring dłużny - co to jest i jak działa?

Faktoring dłużny to najczęściej inna nazwa faktoringu odwrotnego. Polega na tym, że faktor, czyli bank albo firma faktoringowa, płaci za twoją fakturę zakupową dostawcy, a ty spłacasz go później, w terminie z umowy. Finansujesz w ten sposób swój dług wobec dostawcy, a nie należności od swoich odbiorców. To nie jest skup przeterminowanych długów ani windykacja.

Na czym polega faktoring dłużny?

Kupujesz towar za 10 000 zł. Faktor przelewa te pieniądze dostawcy, a ty oddajesz faktorowi 10 000 zł później, z opłatą. Finea podaje jako przykłady spłatę jednorazową po 30, 45 albo 60 dniach.

W tej transakcji biorą udział trzy strony. Dostawca ma wierzytelność, czyli prawo do zapłaty z faktury. Ty jesteś kupującym, a więc jego dłużnikiem.

Ten sam produkt bywa sprzedawany jako faktoring odwrotny albo zakupowy. Na przykład Finea nazywa go faktoringiem zakupowym, a PragmaGO faktoringiem odwrotnym. Na przykład KUKE Finance faktoringiem dłużnym nazywa zwykły faktoring, w którym sprzedajesz faktorowi własne faktury sprzedażowe. Przed podpisaniem sprawdź, czy oferta finansuje twoje zakupy, czy twoją sprzedaż.

Czy faktoring dłużny to skup długów albo windykacja?

Nie. Kupno przeterminowanych długów to nie faktoring, tylko obrót wierzytelnościami w windykacji. Skup długów i windykacja odzyskują pieniądze od firmy, która zalega. W faktoringu dłużnym to ty płacisz: faktor reguluje za ciebie fakturę dostawcy, a ty go spłacasz. Finea może na przykład zapłacić dostawcy po terminie, ale odsetki za opóźnienie obciążają wtedy ciebie.

Jakie są dwa rodzaje faktoringu i gdzie jest wśród nich dłużny?

Według kierunku finansowania faktoring dzieli się na klasyczny i odwrotny. Klasyczny, nazywany też wierzytelnościowym, finansuje twoje faktury sprzedażowe. Dostajesz zaliczkę, a faktorowi płaci twój odbiorca. Dłużny finansuje faktury zakupowe, pieniądze idą do dostawcy, a faktora spłacasz ty.

Najczęściej jednak wyróżnia się dwa rodzaje faktoringu według ryzyka: pełny, w którym ryzyko niewypłacalności kontrahenta bierze faktor, i niepełny, w którym zostaje ono przy tobie. Niepełny to faktoring z regresem, czyli z prawem faktora do żądania od ciebie zwrotu, gdy kontrahent nie zapłaci. Kolejne podziały dotyczą jawności wobec kontrahenta i zasięgu, więc jedna umowa może być jednocześnie krajowa, jawna i z regresem.

Jak działa faktoring dłużny krok po kroku?

1. Składasz wniosek o limit, czyli kwotę, do której faktor sfinansuje twoje zakupy.
2. Podpisujesz umowę. FaktorOne podaje od 100 000 do 3 500 000 zł, a PragmaGO odnawialny limit do 2,5 mln zł.
3. Zgłaszasz fakturę od dostawcy, a faktor ją płaci. Finea zapowiada zapłatę w terminie wymagalności faktury albo wcześniej, jeśli masz szansę na skonto, czyli rabat za wcześniejszą zapłatę.
4. Spłacasz faktora. PKO Faktoring w ofercie dla średnich i dużych firm deklaruje nawet 180 dni na spłatę faktury zakupowej, a PragmaGO do 90 dni.

Czy dostawca musi się zgodzić na faktoring dłużny?

Czy potrzebna jest zgoda dostawcy, zależy od tego, w jaki sposób faktor przejmuje miejsce dostawcy albo twoje.

• Faktor płaci dostawcy i wstępuje w jego prawa. Wtedy twoja zgoda musi mieć formę pisemną, bo w innej formie jest nieważna (art. 518 § 1 pkt 3 k.c.). Tak działa na przykład Finea.
• Faktor przejmuje twój dług na podstawie umowy z tobą. Wtedy dostawca musi zgodzić się na piśmie (art. 519 § 2 pkt 2 i art. 522 k.c.).
• Dostawca przenosi swoją wierzytelność na faktora w drodze cesji, czyli przelewu wierzytelności. Twoja zgoda nie jest potrzebna, chyba że umowa z dostawcą zakazuje cesji (art. 509 § 1 k.c.).

FaktorOne deklaruje, że do uruchomienia finansowania zgoda dostawcy na cesję jest zbędna. To zasada jednej oferty, nie reguła rynku. Przed terminem płatności dostawca może odmówić przyjęcia zapłaty od faktora. Musi ją przyjąć od osoby trzeciej dopiero wtedy, gdy wierzytelność stała się wymagalna.

Dla kogo jest faktoring dłużny?

Faktoring dłużny pasuje firmie, która płaci za towar albo materiał wcześniej, niż zarobi na jego sprzedaży. Tak bywa w handlu, produkcji i budownictwie. Przydaje się też wtedy, gdy dostawca daje rabat za szybszą zapłatę, a ty nie masz wolnej gotówki.

Jeśli kupujesz za granicą, sprawdź waluty. PKO Faktoring, który kieruje ten produkt do średnich i dużych firm, deklaruje na przykład finansowanie faktur w euro, dolarach, koronach czeskich i funtach. W faktoringu dłużnym ty spłacasz faktora, więc oferty stawiają warunki twojej firmie. PragmaGO sprawdza ją na przykład w BIK, za twoją zgodą, a PKO Faktoring wymaga co najmniej jednego stałego dostawcy.

Ile kosztuje faktoring dłużny?

Koszt zależy od modelu opłat, a cenę publikuje tylko część faktorów. INDOS w faktoringu odwrotnym podaje odsetki od 0,09% dziennie od kwoty brutto finansowanej faktury (plus VAT) i opłatę przygotowawczą do 3% przyznanego limitu. Dostawca podaje też przykład ze stawką 0,083% dziennie. Finea pobiera jednorazową opłatę 3-4% wartości sfinansowanej faktury. PragmaGO ma prowizję od 1,5% miesięcznie, naliczaną z dołu, i opłatę wstępną od 0,5%, ale nie pisze, od jakiej kwoty liczy obie stawki.

Faktoring dłużny opłaca się wtedy, gdy rabat od dostawcy za wcześniejszą zapłatę albo uniknięte odsetki za spóźnienie przewyższają koszt finansowania. Przy fakturze na 10 000 zł brutto i opłacie Finei 3% rabat musi być wart więcej niż 300 zł. Jeśli odliczasz VAT, porównaj rabat netto z opłatą netto. Jeśli nie odliczasz, porównaj rabat brutto z opłatą powiększoną o VAT.

Jeśli płacisz PIT według skali albo podatkiem liniowym albo rozliczasz CIT na zasadach ogólnych, prowizja faktora jest kosztem uzyskania przychodu, więc porównuj kwoty po podatku. Na ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych kosztów nie odliczasz. Jak to wygląda w twojej firmie, potwierdź z księgowym.

Finea pobiera jedną opłatę za spłatę do 60 dni, a PragmaGO stawkę za każdy miesiąc, więc porównuj je dla tego samego terminu. Najprościej poprosić faktorów o koszt w złotych dla tej samej faktury.

Finea przy finansowaniu zakupów nie daje na przykład karencji, czyli okresu bez opłat po terminie spłaty. Nalicza prowizję 6% w skali miesiąca do 30. dnia opóźnienia, a później 8%. Regulamin nie podaje, od jakiej kwoty ją liczy.

Kiedy faktoring dłużny się nie sprawdzi?

• Dostawca nie daje skonta, a fakturę i tak zapłacisz w terminie z własnych pieniędzy. Płacisz wtedy za odroczenie, którego nie potrzebujesz.
• Twoja firma działa krótko. PragmaGO wymaga na przykład 24 miesięcy działalności, a INDOS ponad 12 miesięcy. Finea progu stażu nie podaje, ale ocenia dane z co najmniej 6 miesięcy.
• Nie masz czym zabezpieczyć limitu. PragmaGO przyjmuje na przykład tylko nieruchomość, INDOS wymaga zabezpieczenia rzeczowego, a Finea może poprosić o poręczenie wekslowe.
• Chcesz sfinansować podatki albo zakup środków trwałych. PragmaGO wyklucza na przykład zakup środków trwałych i zaległości podatkowe, a Finea zobowiązania podatkowe.

Przy porównywaniu ofert zapytaj, od jakiej kwoty faktor liczy opłatę, ile dni masz na spłatę i czyja zgoda jest potrzebna do zapłaty dostawcy.